وقتی یک رابطه تمام میشود، یکی از بزرگترین سؤالها این است: داراییها چه میشوند؟ خانهای که با هم خریدید، حساب بازنشستگی، کسبوکار مشترک، پساندازها و .. . تکلیف تمام این داراییها باید روشن شود. و این، اغلب یکی از پیچیدهترین بخشهای پروندههای جدایی میباشد.

من مانا قدیریان هستم، وکیل رسمی خانواده در سیدنی استرالیا. در این صفحه به بررسی قانون استرالیا درباره تقسیم داراییهای زوجین در طلاق میپردازم که بسته به شرایط شما، میتواند بسیار ساده یا پیچیده باشد.
سوالات متداول تقسیم دارایی در استرالیا
- سوءتفاهم رایج درباره تقسیم دارایی
- چه داراییهای تقسیم می شوند؟
- دادگاه چطور تصمیم میگیرد؟
- برای تقسیم دارایی چقدر وقت دارم؟
- آیا حتماً باید به دادگاه برویم؟
- اگر در ایران دارایی داشته باشم چه میشود؟
- چند نکته مهم درباره تقسیم دارایی
- با من صحبت کنید
یک سوءتفاهم رایج
در جلسات زیادی که با ایرانیان در مورد پرونده طلاق داشتم، اکثرا یک برداشت غلط از تقسیم دارایی در استرالیا دارند و فکر میکنند که داراییها دقیقاً نصف میشود. اما اینطور نیست.
قانون استرالیا میگوید تقسیم باید عادلانه باشد — نه لزوماً مساوی. دادگاه استرالیا به عوامل زیادی توجه میکند:
- هر کدام از طرفین چقدر پول به رابطه آورده
- چه کسی بیشتر از بچهها نگهداری کرده
- پیشبینی وضعیت مالی طرفین در آینده
- و خیلی موارد دیگر
در نتیجه، هر پروندهای نتیجهای متفاوت دارد.
چه داراییهایی تقسیم میشوند؟
در دادگاه استرالیا، تقریباً همه فرضها به طور کاملا شفاف روی میز پهن است — نه فقط آنچه با هم خریدید، بلکه در بسیاری از موارد آنچه قبل از رابطه هم داشتید. داراییهایی که تقسیم میشوند:
ملک و مسکن در استرالیا
خانه مشترک، آپارتمان، زمین و هر ملکی که به نام هر کدام از شما یا هر دوی شما باشد.
حساب بازنشستگی (Superannuation)
این یکی را خیلیها فراموش میکنند و در استرالیا بخشی از دارایی مشترک محسوب میشود و میتواند تقسیم شود.
پسانداز و حسابهای بانکی
همه حسابهای مشترک شما و در بسیاری از موارد حسابهای شخصی هم بررسی میشوند.
سرمایهگذاریها
سهام، صندوقهای سرمایهگذاری، ارز دیجیتال، و هر نوع سرمایهگذاری دیگری که دارید.
کسبوکار
اگر کسبوکاری دارید، چه مشترک باشد چه به نام یکی از شما، ارزشگذاری و تقسیم آن بخش مهمی از پرونده است.
وسایل نقلیه و اموال شخصی
ماشین، جواهرات، اثاثیه، آثار هنری و هر چیز با ارزشی که دارید.
بدهیها
تقسیم دارایی فقط داراییها نیست؛ بدهیها هم تقسیم میشوند: وام مسکن، بدهکاری به کارت اعتباری، وام شخصی.
دادگاه چطور در مورد داراییها تصمیم میگیرد؟
دادگاه خانواده در استرالیا برای تصمیمگیری درباره تقسیم دارایی، یک پروسه مشخص دارد که معمولاً چهار مرحله دارد:
مرحله اول: مجموع داراییها چقدر است؟
همه داراییها و بدهیها جمع میشوند تا یک تصویر کلی از وضعیت مالی هر دو طرف به دست بیاید.
مرحله دوم: هر کدام چقدر سهم داشتند؟
دادگاه نگاه میکند که هر کدام از شما چه کمکی به این داراییها داشتید — نه فقط از نظر مالی، بلکه غیرمالی، مثل زحمت یا وقتی که گذاشتید. مثلاً اگر یکی از شما همیشه در خانه بوده و از بچهها مراقبت کرده و فرصت کار کردن نداشته، یک سهم واقعی حساب شده و دادگاه آن را میبیند.
مرحله سوم: نیازهای آینده چیست؟
دادگاه به وضعیت آینده هر دو طرف هم نگاه میکند. سن، سلامت جسمی و روحی، توانایی کار، مسئولیت نگهداری از فرزندان — همه اینها میتوانند روی نتیجه تأثیر بگذارند.
مرحله چهارم: آیا نتیجه عادلانه است؟
در نهایت دادگاه از شما میپرسد: آیا این تقسیمبندی در کل عادلانه و منصفانه است؟ جواب طرفین برای دادگاه بسیار مهم است.
چقدر وقت دارم؟
قضیه وقت، خیلی مهم است و خیلیها از آن غافل میشوند.
در استرالیا، پس از صدور حکم طلاق، یک سال فرصت دارید که درخواست تقسیم دارایی بدهید. اگر ازدواج شما رسمی نبوده و به عنوان زوج de facto (همسر عرفی) با هم زندگی میکردید، این مهلت دو سال از زمان جدایی است.
بعد از گذشتن این مهلت، برای هر اقدامی نیاز به اجازه دادگاه دارید که هم سختتر است و هم گرانتر.
آیا حتماً باید به دادگاه برویم؟
نه، و در واقع اکثر پروندهها بدون حضور در دادگاه حل میشوند. سه راه اصلی وجود دارد:
توافق خصوصی
شما و همسرتان با هم به توافق میرسید. این سریعترین و کمهزینهترین راه است، اما باید این توافق را به شکل قانونی ثبت کنید، وگرنه در آینده اعتباری ندارد. به دادگاه اعلام میکنید که به توافق رسیدهاید و امضا میکنید.
دستور رضایتنامهای (Consent orders)
دادگاه باید توافق شما را تأیید کند. این کار باعث میشود توافق شما قدرت قانونی بیشتری داشته باشد تا اینکه شما بین خودتان یک توافق داشته باشید.
توافقنامه مالی الزامآور (BFA)
نوع دیگری از ثبت توافق که نیاز به تأیید دادگاه ندارد، اما هر دو طرف باید وکیل مجزا داشته باشند.
اگر هیچ کدام از توافقهای بالا حاصل نشد، دادگاه برای تقسیم داراییها تصمیم خواهد گرفت.
اگر در ایران دارایی دارید
که در میان ایرانیان بسیار رایج است، از جمله ملک، حساب بانکی یا داراییهای دیگری که در ایران است. تمام اینها هم در تقسیم دارایی استرالیا حساب میشوند.
دادگاه استرالیا میتواند داراییهای خارج از کشور را هم در نظر بگیرد. اما اجرای حکم در ایران موضوع دیگری است که پیچیدگیهای خاص خودش را دارد. اگر در این وضعیت هستید، حتما از همان اول با یک وکیل که با این مسائل آشناست صحبت کنید.
چند نکته که باید بدانید
هر چه زودتر، بهتر
هر چقدر دیرتر اقدام کنید، شواهد کمتری در دسترس است، مهلتهای قانونی کمتر میشود و موقعیت شما ضعیفتر میشود.
توافق شفاهی کافی نیست
خیلی از طرفین بعد از صحبت با هم قرار گذاشته و فکر میکنند توافق کردهاند. اما تا زمانی که این توافق به شکل قانونی ثبت نشده باشد، هیچ ضمانت اجرایی ندارد.
داراییهای پنهان واقعی هستند
اگر احساس میکنید که شفافیت پرونده کافی نیست و طرف مقابل داراییهایی را پنهان میکند، راههای قانونی برای کشف آنها وجود دارد. در این مورد با من تماس تلفنی بگیرید.
یک مشاوره اولیه و کوتاه، بسیار با ارزش است
حتی اگر مطمئن نیستید که به وکیل خانواده نیاز دارید یا نه، یک مشاوره اولیه میتواند تصویر بسیار روشنتری از وضعیت و گزینههایتان به شما بدهد.
با من صحبت کنید
تقسیم دارایی در طلاق یکی از مهمترین مسائل مالی زندگی است. اشتباه در این مرحله میتواند سالها روی زندگی شما تأثیر بگذارد. من نه تنها آشنا به قانون استرالیا هستم، بلکه موقعیت خاص ایرانیان مقیم استرالیا را هم درک میکنم: از داراییهای شما در دو کشور گرفته تا ساختارهای خانوادگی و فرهنگی متفاوت.
اولین قدم بسیار ساده است:با من تماس بگیرید و وضعیت خود را در میان بگذارید.
اکثریت موکلین در مرحله تقسیم دارایی و تسویه مالی سوءتفاهم دارند.
قوانین جدایی و طلاق در استرالیا، به خصوص در مرحله تقسیم دارایی، به نظر ساده می آیند. ولی در عمل ممکن است بسیار پیچیده شوند.


